sobota, 18 sierpnia 2018

Wiata przystankowa PKP Szczecin Pogodno


Wiata przystankowa PKP Szczecin Pogodno połączona schodami z wiaduktem przy ul. Mickiewicza zlokalizowana jest na peronie wyspowym przystanku działającej w przeszłości miejskiej kolei pasażerskiej. Obiekt wiaty obecnie jest zaniedbany i w części wyburzony – rozebrano część kubaturową przystanku. W związku z planowanym przywróceniem funkcjonowania  kolei miejskiej (SKM) należy podjąć działania mające na celu zachowanie omawianej wiaty.


Autorstwo projektu oraz dokładna data powstania wiaty przystankowej PKP Szczecin Pogodno przy ul. Mickiewicza są nieznane i należy je ustalić w oparciu o dokumentację techniczną pozostającą prawdopodobnie w archiwum PKP. Wiadomo jednak, że obiekt wiaty powstał w okresie PRL w konstrukcji żelbetowej oraz w nurcie modernistycznego ekspresjonizmu konstrukcyjnego. Głównym przedstawicielem tego nurtu w Europie był włoski inżynier i architekt Pier Luigi Nervi (1891-1979). Obiekt wiaty przystankowej reprezentuje najlepsze wartości spotykane w realizacjach Nerviego – innowacyjne użycie oszczędnej, nagiej konstrukcji żelbetowej w formie stropu grzybkowego. Charakterystyczna, pozginana niczym origami  forma  zadaszenia pozwala na zastosowanie cienkościennej powłoki żelbetowej, ponieważ sztywność konstrukcji osiągnięta jest tutaj poprzez współdziałanie formy i materiału. 
Ze względu na widoczne na powierzchni wiaty odciśnięte w betonie deskowanie można uznać ją za przykład brutalizmu. 


Reprezentowana przez ten skromny obiekt jedność architektury i konstrukcji jest dziś wciąż popularna w architekturze światowej a w szczególności szwajcarskiej. Znamienitym przedstawicielem takiego podejścia jest światowej sławy architekt Christian Kerez, profesor ETH w Zurychu.   


Podsumowując – wiata przystankowa Szczecin Pogodno jest obiektem charakterystycznym i unikalnym w skali Szczecina i jako taka warta jest zachowania. 
Choć opuszczona, zapomniana, zaniedbana i częściowo rozebrana wiata przystankowa PKP Szczecin Pogodno stanowi ciekawy przykład ekspresyjnej konstrukcji żelbetowej w małej skali - warto się nad nią pochylić i zachować w ramach nadchodzącej odbudowy sieci SKM - tym bardziej, że teraz już takich nie robią a zabudowa związana z infrastrukturą, która powstaje w Szczecinie w ostatnich latach jest godna pożałowania, stanowi obraz mizerii i nieudaczy a ponadto woła o pomstę do nieba - patrz budy i kładki wzdłuż trasy szybkiego tramwaju z epicentrum w postaci zabudowy Basenu Górniczego, czy wyglądająca jak kiepski żart rozbudowa dworca PKP Szczecin Główny. Innymi słowy - w porównaniu z tamtymi wiata z Pogodna jest perłą i szczytem finezji.


Niezbędne jest wykonanie inwentaryzacji architektonicznej wiaty oraz wykonanie ekspertyzy technicznej celem ustalenia jej stanu . Następne kroki to oczyszczenie, konserwacja i ewentualna naprawa zachowanej wiaty a w miarę możliwości też przywrócenie rozebranej części kubaturowej przystanku w jej pierwotnej formie.


Podobne realizacje w Szczecinie:

Pawilon Polskiego Związku Strzeleckiego przy ul. Wojska Polskiego, autor projektu: inż. M. Masłowski


Podobne realizacje w Polsce:

Główny Dworzec Kolejowy w Katowicach (otwarty: 1972, wyburzony: 2011), autorzy projektu: architekci W. Kłyszewski, E. Wierzbicki, J. Mokrzyński oraz konstruktor W. Zalewski.
Żelbetowe wiaty przystankowe PKP w Warszawie, autorzy projektów: architekci A. Romanowicz i P. Szymaniak. 

opinie o wiacie przystankowej PKP Szczecin Pogodno

Małgorzata Gwiazdowska
Miejski Konserwator Zabytków:

"Wprawdzie wiata nie jest obiektem zabytkowym powstałym  w ramach budowy linii kolejowej w latach 1896-1898 i 1907-1910, tylko powojenną budowlą  z lat sześćdziesiątych, kiedy to została zbudowana dla powstałego tu po wojnie przystanku.
Niemniej to znakomity obiekt modernistyczny z pewnością wart zachowania jako dobro kultury współczesnej.  Obecnie w  nie najlepszym stanie technicznym , ale z pewnością  powinna zostać utrzymana,  poddana rewitalizacji i stanowić element nowego przystanku. Elementy zniszczone wymagają odtworzenia."

(opinia z dnia 22.08.2018 - odpowiedź na zapytanie Igora Podeszwika z inicjatywy Nowy Szczecin)

dr inż. Adam Zieliński z Katedry Konstrukcji Żelbetowych i Technologii Betonu
Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie podsumowuje swoją ocenę stanu technicznego wiaty następująco:


"obiekt konstrukcyjny jest w stanie awaryjnym natomiast w żaden sposób nie uległ nawet częściowej utracie formy pierwotnej, ma zachowany obrys projektowy i nie wymaga wtórnego odtworzenia.
Pod względem konstrukcyjnym i materiałowym, konstrukcję obiektu budowlanego wiaty kolejowej oceniam za zdolną do naprawy a następnie do ponownego użytkowania. Uważam, że konstrukcja nadaje się do rewitalizacji, naprawy m.in. wymienionych awarii, odpowiedniego wzmocnienia oraz zabezpieczenia."


(opinia z dnia 23.08.2018)


tekst:
Tomasz Sachanowicz
S.LAB architektura
www.slabpracownia.pl


WIATA PRZYSTANKU SZCZECIN POGODNO:


fot: autor nieznany


STAN OBECNY WIATY


fot. T. Sachanowicz
fot. T. Sachanowicz

fot. T. Sachanowicz

fot. T. Sachanowicz


fot. K. Żywucki

fot. K. Żywucki



fot. K. Żywucki

fot. K. Żywucki

fot. K. Żywucki





KONCEPCJA REWITALIZACJI WIATY SZCZECIN POGODNO
autorzy: Igor Klyus, Krzysztof Żywucki, Sebastian Łabędź

KONCEPCJA REWITALIZACJI WIATY SZCZECIN POGODNO
autorzy: Igor Klyus, Krzysztof Żywucki, Sebastian Łabędź


KONCEPCJA REWITALIZACJI WIATY SZCZECIN POGODNO
autorzy: Igor Klyus, Krzysztof Żywucki, Sebastian Łabędź

 
KONCEPCJA REWITALIZACJI WIATY SZCZECIN POGODNO
autorzy: Igor Klyus, Krzysztof Żywucki, Sebastian Łabędź

wtorek, 26 czerwca 2018

niedziela, 10 czerwca 2018

Wieża Marzeń

pierwsze projekty semestralne studentów (pierwszego semestru, pierwszego roku) architektury i urbanistyki WBiA ZUT opracowane w ramach zajęć Wstęp do projektowania architektonicznego, prowadzonych po raz pierwszy i w nowej formule przez dr inż. arch. Jarosława Bondara i mgr inż. arch. Tomasza Sachanowicza z Katedry Projektowania Architektonicznego

08 czerwca otwarta została wystawa wybranych projektów studenckich pod tytułem WIEŻA MARZEŃ. Otwarciu wystawy towarzyszył pokaz slajdów, z których część zaprezentowana jest poniżej.

fot. T.Sachanowicz







































































































































opracował:
Tomasz Sachanowicz
architekt szczecin
www.slabpracownia.pl